پایگاه خبری تحلیلی پیام فارس

آخرين مطالب

بلاهایی که فرونشست برسردشت های فارس آورد/ فروچاله 120 متری علمي

بلاهایی که فرونشست برسردشت های فارس آورد/ فروچاله 120 متری

  بزرگنمايي:

پیام فارس- مسئله آب که حل نشده بود این روزها فارس با مسئله فروشنست زمین که خود ناشی از مشکل آب است نیز مواجه شده است.

در نقاط مختلف استان فرونشست های مختلف در انواع و ابعاد متنوعی دیده می شود که محققان آن را ناشی از برداشت های آب از منابع زیر زمینی و همچنین خشکسالی های متعدد می دانند.

محققان زمین شناسی معتقدند که فرونشست در چهار نوع مختلف اراضی استان فارس را تحت تاثیر خود قرار داده است.

مدیر مرکز زمین شناسی و اکتشافات معدنی جنوب کشور(مرکز شیراز) در رابطه با آخرین وضعیت فرونشست در استان فارس  گفت: رخداد فرونشست زمین از جمله پدیده های زمین شناختی است برای به تعادل رسیدن زمین به صورت معمول در دشت ها اتفاق می افتد و زمانی که میزان این افت از یک حد طبیعی (بیش از چهار میلی متر در سال) بیشتر شود این پدیده به یک بحران تبدیل شده و نیازمند توجه ویژه است.

طهمورث یوسفی ادامه داد: پدیده فرونشست در دهه اخیر چهره بسیاری از دشت های کشور را دگرگون کرده به گونه ای که نرخ میانگین سالانه این افت در مواردی حتی بیش از 30 سانتی متر در سال نیز گزارش شده است.

وی در رابطه با وضعیت فرونشست در دشتهای فارس بیان کرد: از دشت هایی که در کشور متحمل پدیده فرونشست شده دشت های استان فارس است که یکی از بالاترین میانگین های نرخ فرونشست را در کشور دارد و در بیشتر دشت های استان میزان افت به حالت بحرانی رسیده است.

مدیر مرکز زمین شناسی و اکتشافات معدنی جنوب کشور(مرکز شیراز) گفت: به لحاظ میزان افت در برخی موارد دشت های فارس رکورد دار فرونشست در کشور هستند.

وی در رابطه با عوامل ایجاد فرونشست زمین در استان فارس افزود: افت سطح آب های زیرزمینی، انحلال لایه های زیرسطحی، ریزش سقف غار های آهکی و وضعیت زمین شناسی منطقه از جمله این عوامل هستند.

دیده فرونشست زمین استان فارس را به چهار شکل متاثر کرده که این اشکال شامل ایجاد گسیختگی و شکاف در سطح زمین ، ایجاد فروچاله های متعدد، خودسوزی ضخامتهای اولیه خاک و فرونشست به صورت جابجابی قائم سطح زمین است یوسفی اظهار کرد: رخداد پدیده فرونشست زمین استان فارس را به چهار شکل متاثر کرده که این اشکال شامل ایجاد گسیختگی و شکاف در سطح زمین ، ایجاد فروچاله های متعدد، خودسوزی ضخامتهای اولیه خاک و فرونشست به صورت جابجابی قائم سطح زمین است.

وی به تشریح این چهار مسئله پرداخت و گفت: از شمار فروچاله های استان می توان به فروچاله ارژن اشاره کرد که سبب خروج آب و خشک شدن تالاب ارژن شده، از دیگر موارد رخ داده می توان به فروچاله سورمق، فروچاله ایج و اخیرا فروچاله های رخ داده در شرق مهارلو اشاره کرد.

وی گفت: ایجاد گسیختگی و فروچاله در شرق سورمق نیز از جمله موارد رخداد پدیده فرونشست در استان فارس است، این فروچاله در 5 کیلومتری جاده سورمق به یزد و در کنار جاده اصلی اتفاق افتاده و از جمله فروچاله های رخ داده در سازند های آهکی است.

مدیر مرکز زمین شناسی و اکتشافات معدنی جنوب کشور(مرکز شیراز) ادامه داد: بزرگترین فروچاله کشور بعمق نزدیک به 120 متر در منطقه ایج شهرستان استهبان در سال 1394 به وقوع پیوست که این فروچاله در محدوده باغ های زراعی بوده است.

مدیر مرکز زمین شناسی و اکتشافات معدنی جنوب کشور(مرکز شیراز) گفت: وقوع گسیختگی و شکاف در سطح زمین نیز یکی دیگر از انواع پدیده های ناشی از فرونشست زمین است که در سال های اخیر در محدوده اماکن تاریخی مثل نقش رستم و در حاشیه روستاها اتفاق افتاده است.

وی بیان کرد: از دیگر اشکال فرونشست در استان، آتش سوزی های وسیع در پوشش سطحی دشت (ضخامت یک تا دو متر اولیه رسوبات دشت) در مناطقی که قبلا دریاچه ها و چشمه های آب شیرین استان را تشکیل داده اند، است.

وی گفت: بستر این مناطق مملو از ریشه های نازک گیاهان بوده که در شرایط فعلی بعلت خشکسالی های دهه اخیر سبب خشک شدن، نشست و ایجاد ترک های عمیق و در نهایت با کوچکترین احتراق، سبب آتش سوزی ضخامت های اولیه این رسوبات می شود که به خود سوزی بستر خاک معروف است.

وی افزود: در استان فارس در جنوب دشت شیراز در دشت پیربنو، در محل چشمه های جنوب دریاچه مهارلو، در غرب دشت مرودشت در روستای تخت سنگ علیا، در دریاچه پریشان و در منطقه ارسنجان چنین پدیده هایی رخ داده است.

مدیر مرکز زمین شناسی و اکتشافات معدنی جنوب کشور(مرکز شیراز) در خصوص میانگین فرونشست در استان فارس گفت: در سال های 1389 و 1390 میانگین نرخ فرونشست در دشتهای فارس تا بیش از 30 سانتی متر بدست آمده اما طی دو سال گذشته میزان نرخ نشست در دشت های استان کاهش یافته که از علل این کاهش افت می توان به ضخامت آبرفت و از بین رفتن آبخوان و برداشت آب از واحد های آهکی زیر آبرفت اشاره کرد که این برداشت آب از واحدهای آهکی خود می تواند عاملی تحریک کننده در وقوع بیشتر فروچاله ها باشد.

یوسفی تصریح کرد: با توجه به اینکه بیشتر دشت ها در استان شرایط بحرانی را دارند، پایش فرونشست در دشت های این استان در دستور کار مرکز زمین شناسی و اکتشافات معدنی منطقه جنوب کشور (شیراز) قرار گرفته و به روش های مختلف انجام پذیرفته است، همچنین بخش وسیعی از مطالعات نیز به طور پیوسته در حال انجام است.

وی گفت: از جمله روش های به کار گرفته شده برای مطالعه پدیده فرونشست زمین توسط این مرکز می توان به مطالعات دورسنجی با استفاده از پردازش تصاویر راداری  اشاره کرد که در گستره وسیعی از دشت های فارس صورت پذیرفته است.همچنین مطالعات ژئوفیزیکی به روش ژئوالکتریک، مطالعات GPR ، مطالعات GPS دو فرکانسه، مطالعات آبهای زیر زمینی نیز در برخی مناطق توسط این مرکز انجام گرفته است.

یوسفی ادامه داد: بر اساس مطالعات صورت گرفته به روش پردازش تصاویر راداری در گستره ی برخی از دشت های استان فارس، نشست زمین در تعدادی از این دشت ها مورد بررسی قرار گرفته از جمله دشت های مطالعه شده در این استان دشت شیراز، دشت داراب، دشت قره بلاغ، دشت قطروئیه، دشت داراب، دشت کوار و دشت قیر و کارزین است که در بازه زمانی سال های 1395 تا 1396 مورد بررسی قرار گرفته که به لحاظ میزان نرخ نشست از دشت های دیگر وضعیت نسبتا بحرانی تری را تجربه کرده و میزان نشست گاها تا 8 و 15 سانتی متر در سال رسیده است. 

مدیر مرکز زمین شناسی و اکتشافات معدنی جنوب کشور(مرکز شیراز) گفت: از میان دشتهای دیگری که در استان مورد مطالعه قرار گرفت دشت هایی مثل جویم، بنارویه، جهرم، مبارک آباد و سروستان می باشد. همچنین مطالعات گسترده ای از پایش فرونشست زمین توسط این مرکز به طور پیوسته در حال انجام است که امیدواریم این مطالعات بتواند با تعیین مناطق بحرانی در جلوگیری از وقوع بیشتر این پدیده که می تواند خطرات جدی برای مناطق مسکونی و همچنین مناطق و اماکن حیاتی استان فارس را در بر داشته باشد تاثیر گذار باشد و با توجه به اینکه نوع برخورد با این پدیده در مناطق شهری پر جمعیت از قبیل کلان شهر هایی مثل شهر شیراز نسبت به مناطق دیگر بسیار پیچیده و متفاوت است لزوم مطالعه  و پایش مستمر این پدیده را با روش های مختلف برجسته می سازد.

یوسفی تاکید کرد: بیشترین میزان نرخ نشست زمین در دشت های مورد مطالعه استان فارس عمدتا در محدوده هایی مشاهده شده که به لحاظ کشاورزی در این مناطق فعالیت های  بیشتری صورت می پذیرد که این امر خود اهمیت عامل برداشت بی رویه آبهای زیر زمینی را در وقوع پدیده فرونشست در این دشت ها نشان می دهد.

پژوهشگر، زمین شناس و عضو هیئت علمی دانشگاه شیراز با بیان اینکه وضعیت تمام دشتهای استان فارس نگران کننده است، بیان کرد:  افت شدید سطح آب زیرزمینی (حدود 10 تا 15 متر)، بروز خشکسالی شدید طی این سال ها و همچنین مساعد بودن آبخوان برای نشست ( وجود لایه های ریزدانه رسی) موجب شد تا نشست زمین را شاهد باشیم.

باید برداشت از چاه های پمپاژ محدود شود بطوریکه افت سطح آب زیرزمینی متوقف شود و  نسبت به مسدود کردن چاه های غیرمجاز اقدام شود عزت الله رییسی  به راهکارهای موجود برای جلوگیری از افزایش فرونشست در این محدوده اشاره کرد و ادامه داد: باید برداشت از چاه های پمپاژ محدود شود بطوریکه افت سطح آب زیرزمینی متوقف شود و  نسبت به مسدود کردن چاه های غیرمجاز اقدام شود.

این استاد دانشگاه گفت:  فرونشست در تمامی دشتهای کشور و استان فارس وجود دارد و ناشی از برداشت بی رویه از آبهای زیرزمینی است.

وی ادامه داد: متاسفانه طی چند سال اخیر به دلیل برداشتهای بی رویه شاهد پدیده فرونشست در اغلب دشتهای کشور به ویژه استان فارس هستیم که در راستا باید تدابیری اتخاذ شود





نظرات شما

ارسال دیدگاه

Protected by FormShield

ساير مطالب

مراکز درمانی فارس آماده ارائه خدمت در ایام نوروز است

جایزه ادبی داستان کوتاه پانصد واژه‌ای «نویسندگان پارس»

گربه سان کمیاب در جهرم از مرگ نجات یافت

برگزاری دومین رویداد استارتاپی کارآفرینی جهاددانشگاهی فارس

بیش از 94 درصد افراد 10 تا 49 سال کشور باسواد هستند

آغاز به کار درمانگاه فوق تخصصی پروین دالکی در شیراز

تزکیه انبساط فطری انسان را به‌دنبال دارد

درخشش دانشجویان ورزشکار دانشگاه علوم پزشکی شیراز در کشور

هنگام خرید محصول به برچسب آن دقت کنید

تهیه بانک اطلاعاتی فارغ‌‎التحصیلان فنی و حرفه‌ای برای اشتغال

اضمحلال پوسته قدیمی آموزش و پژوهش در دانشگاه شیراز

جوهر نمک و مواد سفید کننده را مخلوط نکنید

مفاخر فارس که در سال 97 چشم بر جهان بستند

افتتاح اورژانس بیمارستان اعصاب و روان شیراز به مناسبت روز شهدا

یکی از مراکز حفاظت از شبکه مجازی در جهرم فعالیت دارد

برگزاری آزمون فراگیر استخدامی توسط جهاددانشگاهی در فارس

مراکز بهداشتی بر روی هزار روز نخست زندگی در سلامت فرد بیشتر تمرکز کنند

کم شنوایی را جدی بگیریم!

برگزاری آزمون استخدامی فراگیر در یازده شهرستان فارس

آغاز به کار هشتمین کنگره افق‌های نوین توانبخشی در شیراز

افتتاح ساختمان جدید بیمارستان مسلمین در شیراز

ایران رتبه اول پیوند مغزاستخوان را در منطقه دارد

ایده های دانشجویی در کسب و کار شهری باعث کسب درآمد می شود

نمایش آثار برگزیده جشنواره سیما و منظر شهری از 17 اسفند در شیراز

شرکت های دانش بنیان به جای حمایت مالی نیازمندمحیط کسب وکارهستند

محصولات سلول های بنیادی وارد چرخه تولید شدند

استان فارس پیش نیازهای رسیدن به اقتصاد دانش بنیان را دارد

خام فروشی، به نادیده گرفتن نیروی انسانی می انجامد

رویکرد دانشگاه شیراز، خروج از پوسته سنتی و قدیمی است

زیرساخت‌های حوره فناوری در علوم پزشکی فراهم است

تمرکز دانشگاه شیراز بر توسعه علوم انسانی

فعالیت 4200 شرکت دانش بنیان در کشور

سهم فارس از شرکت‌های دانش‌بنیان اقناع کننده نیست

خام فروشی نابودی زیرساخت‌ها را به دنبال دارد

افتتاح شتابدهنده تخصصی پرسیس ژن در شیراز

جوانان درقالب شرکت های دانش بنیان،تولید ثروت و اشتغال کنند

بخش کشاورزی باید علمی شود

معدوم سازی 9 تُن آب انار فاسد در شیراز

سفر سورنا ستاری به شیراز

ساخت اتاق تمیز سلول‌های بنیادی در شیراز

معاون رئیس جمهوری وارد شیراز شد

علوم پزشکی شیراز رتبه برتر وزارت بهداشت را کسب کرد

جهاددانشگاهی مبدع حرکت‌های خلاقانه خصوصا در زمینه قرآنی است

هنر شیواترین ابزار بیان غیرمستقیم حقایق است

مطالعات علمی یا سرپوشی برای تصمیم های دورهمی

شیراز میزبان "بازی بعد از 7.3"

منطقه اوراسیای غربی کریدوری برای ویروس تب برفکی است

آغاز به کار هشتمین نشست منطقه‌ای نقشه راه تب برفکی اوراسیا در شیراز

بودجه پروتز کاشت حلزون شنوایی تامین شود

جهش موفقیت آمیز شیراز به سوی جراحی های نوین یورولوژی کودکان