پایگاه خبری تحلیلی پیام فارس

آخرين مطالب

خاتم سازی؛ تداوم ماندگاری با اما و اگر گفتگو

خاتم سازی؛ تداوم ماندگاری با اما و اگر

  بزرگنمايي:

پیام فارس- مجید گلریز خاتمی استادی که آثارش سیمای متفاوت هنر خاتم سازی شیرازی را جلوه گری می کرد در سن 71 سالگی درگذشت تا هنر سنتی ایران در سوگ یکی دیگر از میراث دارانش فرو رود.
این استاد کهنه کار خاتم شیراز شامگاه سه شنبه 29 آبان 97 در بیمارستان حضرت علی اصغر (ع) شیراز چشم از جهان فرو بست.
به گفته برخی از هنرمندان و استادان خاتم ساز شیرازی آثار او که در کیفیت و نوع ساخت بی نظیر و منحصر به فرد است قطعا سند ماندگاری نام این استاد بلند آوازه شیرازی خواهد بود.
باید نقاشی ،حکاکی،شاعری و نجاری را بدانی و سالهای سال شاگردی استاد خاتم ساز را کرده باشی تا دست ساخته هایت مانا و ماندگار شود و در سالهای اخیر به دلیل همین سختی ها و تغییر سبک زندگی مردم، باعث شده که تعداد استادان هنرهای سنتی و از جمله خاتم شیراز کاهش محسوسی یابد و با مرگ هر استادی در این حوزه بخشی از فنون هنرهای سنتی این مرزوبوم به زیر خاک رود.
نام خاتم و شیراز از دیرباز با هم گره خورده و خاتم سازی از هنرهای اصیل این شهر محسوب می شود هرچند که این هنر به بعضی استان های دیگر کشور نیز راه یافته اما ریشه آن در شیراز است و هنوز سبک و سیاق خاتم شیراز به لحاظ زیبایی، جلوه های بصری و ارزش گذاری با فاصله در جایگاه نخست قرار دارد و البته خاتم شیراز نیز هرکدام برخاسته از ذوق هنری و خلاقیت استادی است که این ویژگی آنها را نیز از هم متمایز کرده است.

** پشت به پشت خاتم ساز
استاد مجید گلریز خاتمی که به گفته اعضای خانواده اسم شناسنامه ای وی زین العابدین است در سال 1326 در شیراز به دنیا آمد و از حدود هشت سالگی نزد پدر ، قمبرعلی گلریز خاتمی به یادگیری شغل ابا و اجدادی خود،خاتم سازی مشغول شد و بعدها حجره ای در سرای مشیر در بازار وکیل شیراز اختیار کرد که تا سال 88 که به عارضه قلبی دچار شد در آن محل به ساخت خاتم های خوش ساخت و برگرفته از ذوق هنری منحصر به فرد خود پرداخت.
همایون بهزادی از استادان خاتم شیراز درباره مجید گلریز خاتمی گفت: وی از استادان بنام و با سابقه کاری بالا در شیراز است که دو نسل قبل تر از من به این کار مشغول بوده است.
بهزادی بیان کرد: خاندان گلریز خاتمی شیرازی نسل به نسل به شغل خاتم سازی مشغول بوده اند و اکنون نیز بسیاری از خاتم سازان برجسته شیرازی از این خانواده هستند.
فرزند استاد مجید گلریز خاتمی نیز گفت: پدرم از اواسط دهه سی تا سال 88 که دچار عارضه قلبی شد و در پی آن جراحی قلب انجام داد به مدت بیش از 60 سال بصورت مداوم به خاتم سازی مشغول بود.
علی گلریز خاتمی افزود: به جز عارضه قلبی پدرم در سالهای اخیر به سرطان پروستات نیز مبتلا شده بود که بیماری وی در ماه های اخیر تشدید شد و یکشنبه هفته گذشته در پی وخامت حال در بیمارستان علی اصغر شیراز بستری شد و بعد از دو روز در شامگاه سه شنبه 29 آبان 97 در این بیمارستان دار فانی را وداع گفت.
وی بیان کرد: ما دو برادر و یک خواهر هستیم که هر سه نفر این حرفه را از پدر آموخته ایم و در حال حاضر من و برادرم مهدی نیز به خاتم سازی مشغول هستیم و راه پدر را ادامه خواهیم داد.
وی اضافه کرد: براساس بررسی هایی که انجام داده و شجره نامه ای که پیدا کردیم مطمئن هستیم که تا پنج نسل قبل تر از پدرم همگی در شیراز خاتم ساز بوده اند و این هنر سینه به سینه از اجدادمان اکنون به ما رسیده است.

**زنگ خطری برای خاتم شیراز
وی در بخش دیگری از صحبت های خود به وضعیت خاتم سازی در شیراز اشاره کرد و گفت: در اوایل دهه هشتاد در شیراز حداقل 40 کارگاه فعال خاتم سازی وجود داشت که در طول سالها به دلایل مختلف اقتصادی و ... امروز این تعداد به کمتر از 15 کارگاه رسیده که اگر با این روال پیش رود تا پنج سال آینده همین تعداد کارگاه نیز تعطیل خواهد شد.
گلریز خاتمی اظهار داشت: بسیاری از اعضای خاندان گلریز خاتمی از جمله پدرم، عبدالخالق و محمد خلیل گلریز خاتمی از استادان بنام و برجسته هنر خاتم سازی کشور هستند که طراحی کامل و ساخت خاتم سازی های کاخ گلستان در زمان پهلوی اول و هنرستان هنرهای زیبای اصفهان از آثار محمدخلیل گلریز خاتمی است.
وی ادامه داد: یکی از ویژگی های بارز مجید گلریز خاتمی این بود که از صفر تا صد کار را در سطح کیفی بالا خودش انجام می داد و در برش خاتم نیز تبحر خاصی داشت که مانند آن در شیراز یافت نمی شود.

**خاتم شیراز نیازمند برندسازی جهانی
وی در پاسخ به سوالی در زمینه وضعیت استقبال توریست های خارجی از خرید خاتم و صادرات این کالای هنری به خارج کشور گفت: بعضی از گردشگران خارجی اقبال به خرید خاتم دارند اما مشکل اصلی این بازار عدم شناخت توریستها نسبت به خاتم و نبود برندسازی این محصول صنایع دستی برای شیراز در سطح جهان و ناآشنایی گردشگران خارجی نسبت به آن است.
گلریز خاتمی بیان کرد: خاتم متعلق به شیراز است و باید از این ظرفیت حداکثر بهره برداری و با هدف برندسازی خاتم در سطح دنیا تبلیغات گسترده ای انجام شود.
معاون صنایع دستی و هنرهای سنتی اداره کل میراث فرهنگی،صنایع دستی و گردشگری فارس در این زمینه به ایرنا گفت: درگذشت استاد مجید گلریز خاتمی از پیشکسوتان هنر خاتم سازی شیراز، ضایعه ای اسفناک برای جامعه هنری ایران است و
این استاد خاتم سازی در سالهای اخیر به دلیل بیماری کمتر قادر به فعالیت در این رشته بود و امیدوارم فرزندان وی بعد از پدر هنر او را دنبال کنند و میراث خانوادگی را به دست آیندگان برسانند.
حیدرعلی زاهدیان نژاد افزود: گنجینه های ارزشمندی که از او به یاد گار مانده چراغ راه هنرآموزان و رهروان مکتب خاتم شیراز خواهد بود.
خاتم کاری یا خاتم سازی که از هنرهای دستی محسوب می شود شامل آراستن و چیدن اشیا کنارهم به صورت عمدتا مثلث های کوچک است.
در خاتم کاری، طرح ها به صورت شکل های هندسی است که مواد اولیه آن از چوب، فلز و استخوان است.
ظرف های گوناگون برای نگهداری طلا و جواهر همچنین قاب تابلو، قاب های آینه، تزئینات شمعدان از کاربردهای خاتم است.





نظرات شما

ارسال دیدگاه

Protected by FormShield

ساير مطالب

انسان معاصر نیازمند اندیشه ناب سعدی است/«بوستان و گلستان»منبع فضل

رها سازی آب سد سلمان، روستاها را تهدید نمی کند

سهمیه فارس از طرح اقدام ملی بنیاد مسکن 6100 واحد مسکونی است

خودرو، موجب مرگ پاکبان در شیراز شد

وزش باد و رگبارهای موقت میهمان آخر هفته فارس

خسارت 350 میلیارد تومانی سیل به کشاورزی فارس

مفقود شدن یك تبعه خارجی در كانال فاضلاب خیابان محراب شیراز

20 تخت بیمارستان صحرایی در شیراز برای اعزام به سوسنگرد تجهیز شد

شهروندان شیراز در طرح جمع آوری سبزه مشارکت کردند

14 مصدوم حادثه سیل شیراز همچنان در بیمارستان ها بستری هستند

تامین آرامش روحی و آسایش مردم بعد از سیل ، در اولویت است

احتمال آّبگرفتگی معابر شرقی رودخانه خشک شیراز/ لزوم تخلیه انبارها و برخی اماکن

گاز منو اکسید کربن، جان 6 نفر را در فارس گرفت

آمادگی اورژانس اجتماعی بهزیستی شیراز در ایام نوروز

تمهیدات لازم برای چهارشنبه سوری بی خطر انجام شده است

ایمنی تردد اولویت اصلی طرح نوروزی در جاده های فارس است

مدیرکمیته امداداستهبان:110 میلیاردریال وام اشتغال پرداخت شد

اثرات بادهای 120 روزه سیستان به روایت عکس در شیراز

بانوی نیک اندیش شیرازی خانه خود را وقف امورخیریه سلامت کرد

شیراز میزبان نمایشگاه خودروهای کلاسیک

مطالبات پاکبانان صدرا و داریون با جدیت در حال پیگیری است

قلات گنجینه‌ی ارزشمند معماری و گردشگری/ لزوم حفظ روستای قلات

نقش های تحمیلی بر تن میراث فرهنگی

کودکان در خانواده های طلاق بیشتر در معرض آزار هستند

خانواده ها فرزندان را برای همسر بودن تربیت نمی کنند

پایان نوستالژی طاووس/ «طاووس زیلا» خاطره سازی می کند

خیرین لارستان، رصد خانه ساختند

سلامت آب انبارها را تایید نمی کنیم

راه اندازی فاضلاب در روستاهای استان فارس آغاز شد

سیاست‌های کلان شهرسازی در برنامه پنچ‌ساله توسعه شیراز

کبک‌هایی که به همت یک زن خروس می‌خوانند

نمایشگاه انفرادی نقاشی به شیوه «پاپ آرت» با عنوان «پرتره های من»

عادل یزدی نقاشی دیواری«زیارت» راخلق کرد/فرشی از سرو زیرپای گردشگر

حمله خطرناک ترین آفت مزارع به فارس، بدون زیان بود

انتقال آب از دریا به فارس و چشم انداز آینده

استقبال از جشنواره فجر حاکی از خودکفایی اقتصاد هنر است

برنامه ستاره ساز فوتبال، قانونی یا غیر قانونی

بی رغبتی صنعت، نخبگان را راهی خارج کشور می کند

بارش باران در استان فارس تا یکشنبه ادامه دارد

خدمات الکترونیک تامین اجتماعی به 30 خدمت رسید

بارندگی اخیر چشمه های خشکیده کازرون را جاری کرد

حمایت بیش از 90 هزار حامی از ایتام فارس

پای برف به آسمان شیراز باز شد/ تردد کند در برخی محورهای فارس

برپایی اولین نمایشگاه شیلات در شیراز

یادها و خاطره ها در سه روز مانده به پیروزی انقلاب 57

بهره برداری از 90 پروژه عمرانی در فارس

پنج طرح عمرانی در فسا به بهره برداری رسید

ثبت 3 هزار اثر ملی در استان فارس

بیمه سلامت استان فارس مطالبات سال 96 بخش خصوصی را پرداخت کرد

205 روحانی در روستای محروم فارس مستقر هستند